Wat
doe ik aan een zich kaal plukkende papegaai?
Inleiding:
Vogels
zijn een groot gedeelte van de dag bezig hun verenpak te fatsoeneren en
onregelmatigheden te verwijderen. Vanzelfsprekend worden daarbij geen normale
veren verwijderd of beschadigd, omdat een perfecte bevedering een voorwaarde is
om in de vrije natuur te overleven. Plukgedrag kan beschouwd worden als
afwijkend “normaal” gedrag.Plukgedrag
zoals we dat in de dierenartsenpraktijk tegenkomen is bij papegaaien in de vrije
natuur een onbekend fenomeen.
Bij
een plukkende papegaai zien we dat de delen die geplukt of beschadigd zijn,
beperkt zijn tot de met de snavel bereikbare delen. Na het uittrekken van de
veren zullen zich na korte tijd (in de volgende rui) weer nieuwe veren vormen.
Nieuwe veren zullen niet worden aangemaakt als de veerpapil is beschadigd, de
papegaai chronisch plukt of als er sprake is van conditie verlies.
Oorzaken
van plukgedrag:
- Sociale
gedragsproblemen door bijvoorbeeld eenzaamheid/ verveling.
- Conditieproblemen door bijvoorbeeld
verkeerde voeding.
- Ruistoornissen,
meestal veroorzaakt door langdurige conditieproblemen.
- Ziektes
en ectoparasieten spelen een
ondergeschikte rol.
De
ervaring heeft geleerd dat het om een combinatie van oorzaken gaat. Meestal is
er sprake van een combinatie van sociale gedragsstoornis en conditie verlies.
Het
oplossen van plukgedrag:Plukproblemen
kunnen over het algemeen goed worden opgelost. Het
is in alle gevallen raadzaam om contact op te nemen met uw dierenarts die u zal
helpen met het achterhalen van de oorzaak. Hij/ zij zal vragen stellen over de
huisvesting, de omgang met de eigenaar en andere huisgenoten en het gedrag van
de vogel. Ook zullen zij een gedegen lichamelijk en eventueel bloedonderzoek
doen om ziektes en ectoparasieten als oorzaak uit te sluiten.
De
therapie:De
therapie berust op het verbeteren van de algemene conditie, het verminderen van
stress en het optimaliseren van de leefomstandigheden van de vogel.
-
Het verbeteren van de conditie
Het
verbeteren van de conditie is een zeer belangrijk punt. Door het plukken dwingt
de vogel zichzelf massaal nieuwe veren aan te maken. Deze aanmaak van nieuwe
veren is op zichzelf al een reden voor conditieverlies, waardoor de vogel in een
neerwaartse spiraal terecht komt. Uw
dierenarts kan de vogel daarbij helpen met injecties met vitamines, mineralen,
spore -elementen en aminozuren.
Verder is het van belang dat de voeding van de vogel wordt aangepast. Veel
papegaaien krijgen zaadmengsels voorgeschoteld. Van deze zaadmengsels is bekend
dat ze veel te weinig belangrijke voedingselementen bevatten en dat ze
verontreinigd zijn met landbouwgif.Het
blijkt dat papegaaien in een periode van 5-10 jaar ernstige lichamelijke- en
conditieproblemen kunnen krijgen als gevolg van het eten van zaadmengsels.
Geadviseerd
wordt om uw vogel pellet-voeding te geven waarvan bekend is dat er geen
landbouwgif, geur-, kleur- en smaakstoffen in verwerkt zijn. Voeding die aan
deze voorwaarden voldoet is Harrisons Bird Food, dat te verkrijgen is bij uw
dierenarts.De
ervaring leert dat de conditie van de papegaai binnen 2 weken na het
overschakelen op pellet-voer, al aanzienlijk verbeterd is. Een
verbeterde conditie heeft een gunstige invloed op gedragsproblemen omdat de
vogel zich daardoor zelfverzekerder voelt.
- Het
verhogen van de omgevingstemperatuur.
Afhankelijk
van de mate van plukken kan uw dierenarts u het advies geven de
omgevingstemperatuur te verhogen tot minimaal 25 graden celcius. Door te werken
met een Elstein-verwarmingslamp kan een gedeelte van de kooi/ ruimte verwarmd
worden en heeft de papegaai de keuze tussen een warm en een minder warm
gedeelte.
-Het blootstellen van de vogel aan direct of indirect zonlicht.
Het
is van groot belang dat papegaaien profiteren van direct of indirect zonlicht.
Als ze niet buiten komen kunnen zowel lichamelijke als gedragsproblemen verwacht
worden.In
binnenverblijven wordt geadviseerd om gebruik te maken van een “daglicht
lamp” (‘True
Light”-lampen via de dierenarts verkrijgbaar).
- Minimaal
1 tot 2 keer per dag douchen /sproeien.
De
papegaai dient minimaal 1 tot 2 keer per dag gesproeid of gedoucht te worden.
- Gezelschap
voor de papegaai.
De
aanschaf van een of meer andere vogels kan een oplossing zijn, vooral als de
vogel veel alleen is. Alleen als u in de toekomst wilt gaan kweken is het slim
een mannetje en een vrouwtje bij elkaar te plaatsen. Doe dit alleen in overleg
met uw dierenarts.Papegaaien
zijn in de vrije natuur nooit alleen. Het zou fout zijn te veronderstellen dat
zo’n vogel uren of dagdelen alleen zou kunnen zijn.